Koszyk
NEWSLETTER
Ryczałt w praktyce – 2012
 Kliknij zdjęcie aby powiększyć |
|
Ryczałt jest atrkacyjną formą opodatkowania stosowana przez podatników prowadzących działalaność (osiągających dochody)w mniejszych rozmiarach. Z uproszczeniem wymiaru wiąże się zmniejszenie obowiązków podatnika w zakresie prowadzenia dokumentacji.
Więcej o aktualnych zasadach opodatkowania ryczałtem dowiesz się z niniejszej książki.
Chcesz wiedzieć więcej, wejdz na: www.doradcy.pl
Patronat medialny:
- PIT.pl
- OnetBiznes
- WieszJak.biznes
- Rekomendacje:
- doradcy.pl
WSTĘP
Zryczałtowanie podatku oznacza jego wymierzanie w sposób uproszczony w stosunku do zasad ogólnych (tj. podatku dochodowego od osób fizycznych, opłacanego przy zastosowaniu podstawy obliczania podatku, o której mowa w art. 26 ustawy o PIT, i skali, o której mowa w art. 27 ustawy o PIT), stanowiących regułę i obowiązujących we wszystkich przypadkach, w których nie są stosowane inne przepisy. Zryczałtowane formy opodatkowania są stosowane w stosunku do podatników prowadzących działalność (osiągających dochody) w mniejszych rozmiarach.
Z uproszczeniem wymiaru wiąże się zmniejszenie obowiązków podatnika w zakresie prowadzenia dokumentacji.
Jak co roku, również na 2011 r. zaszło kilka zmian w przepisach dotyczących ryczałtowców. Stąd warto zapoznać i się z obecnym stanem, przedstawionym w niniejszej książce.
Podstawy prawne opracowania:
· ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 1998 r. Nr 144, poz. 930, z późn. zm.) - dalej określana jako: ustawa o ryczałcie;
· ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.) - dalej określana jako: ustawa o PIT;
· rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz. U. z 2008 r. Nr 42, poz. 264, z późn. zm.);
· ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.) - dalej określana jako: ustawa o VAT.
KTO MOŻE SKORZYSTAĆ Z OPODATKOWANIA RYCZAŁTEM?
1. Kto jest uprawniony do wyboru ryczałtu?
Do innych przychodów poza niżej wymienionymi ryczałt od przychodów ewidencjonowanych nie ma zastosowania.
1.1. Pozarolnicza działalność gospodarcza
W zasadzie osoby fizyczne osiągające przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej mogą opłacać zryczałtowany podatek dochodowy w formie: ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo karty podatkowej.
Pozarolniczą działalnością gospodarczą jest działalność zarobkowa:
1) wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa,
2) polegająca na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
3) polegająca na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych - prowadzona we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt. 1, 2 i 4-9 ustawy o PIT.
Opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają wszystkie przychody osób fizycznych z pozarolniczej działalności gospodarczej
(wymienione w art. 14 ustawy o PIT), w tym również, gdy działalność ta jest prowadzona w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub spółki jawnej osób fizycznych. Natomiast z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawodawca skreślił przepis dotyczący możliwości wyboru zryczałtowanej formy opodatkowania przez wspólników spółek partnerskich. Tym samym od tego dnia do osób tych nie mają zastosowania przepisy ustawy o ryczałcie.
Za przychód z działalności gospodarczej uważa się co do zasady kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług. Przychodem z działalności gospodarczej są również np.:
1) przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą większości składników majątku,
2) różnice kursowe,
3) otrzymane kary umowne,
4) odsetki od środków na rachunkach bankowych utrzymywanych w związku z wykonywaną działalnością,
5) wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, w tym z tytułu zaciągniętych kredytów (pożyczek), z wyjątkiem umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy,
6) przychody osiągnięte w związku ze zwrotem lub otrzymaniem pożyczki (kredytu), jeżeli pożyczka (kredyt) była waloryzowana kursem waluty obcej, w przypadku gdy:
a) pożyczkodawca (kredytodawca) otrzymuje środki pieniężne stanowiące spłatę kapitału w wysokości wyższej od kwoty udzielonej pożyczki (kredytu) -w wysokości różnicy pomiędzy kwotą zwróconego kapitału a kwotą udzielonej pożyczki (kredytu),
b) pożyczkobiorca (kredytobiorca) zwraca tytułem spłaty pożyczki (kredytu) środki pieniężne stanowiące spłatę kapitału w wysokości niższej od kwoty otrzymanej pożyczki (kredytu) - w wysokości różnicy pomiędzy kwotą otrzymanej pożyczki (kredytu) a kwotą zwróconego kapitału,
7) wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń,
8 ) otrzymane wynagrodzenie za obsługę pracowniczego programu emerytalnego uczestnika, w związku ze zwrotem środków pochodzących ze składki dodatkowej,
Ryczałt w praktyce
9) wynagrodzenia płatników z tytułu: terminowego wpłacania podatków pobranych na rzecz budżetu państwa czy wykonywania zadań związanych z ustalaniem prawa do świadczeń i ich wysokości oraz wypłatą świadczeń z ubezpieczenia chorobowego, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych,
10) przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, składników majątku związanych z działalnością gospodarczą,
11) otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.
PRZYKŁAD
Jeśli podatnik prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, to otrzymywane przez niego dotacje oraz umorzone pożyczki należy zaliczyć do przychodu, na podstawie którego oblicza wysokość podatku. Wart. 14 ust. 2 ustawy o PIT wymienione są bowiem poszczególne rodzaje przychodów zaliczane do przychodów z działalności gospodarczej. Mieszczą się tam m.in. dotacje, subwencje, dopłaty i inne nieodpłatne świadczenia otrzymywane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków (pkt 2) oraz wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań (pkt 6). W obu przypadkach ryczałt, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. e) ustawy o ryczałcie, wynosi 3% tych przychodów.
PRZYKŁAD
Jeśli podatnik przy świadczeniu usług zużywa do napraw materiały, to należy rozróżnić 2 sytuacje. Gdy materiały niezbędne do naprawy dostarczane są przez usługobiorcę, to wartość tych materiałów nie powiększy wynagrodzenia za wykonaną usługę. Wartość ta nie będzie zatem powiększała podlegającego opodatkowaniu przychodu. Gdy natomiast materiały niezbędne do naprawy zapewnia wykonujący usługę we własnym zakresie, to wartość tych materiałów powiększy wynagrodzenie za wykonaną usługę, a tym samym przychód podlegający opodatkowaniu (tak: wyrok NSA z 3 lipca 2000 r„ sygn. I SA/Ka 82/99).
W art. 14 ust. 3 ustawy o PIT wymieniono natomiast wpływy, których nie zalicza się do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Zgodnie z przepisami obowiązującymi od początku 2008 r. podatnicy opłacają w roku podatkowym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych z pozarolniczej działalności gospodarczej, jeśli:
1) w roku poprzedzającym rok podatkowy:
a) uzyskali przychody z tej działalności, prowadzonej wyłącznie samodzielnie, w wysokości nie przekraczającej 150.000 euro, lub
b) uzyskali przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub spółki jawnej osób fizycznych, a suma przychodów wspólników takiej spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 150.000 euro,
2) rozpoczną wykonywanie działalności w roku podatkowym i nie korzystają z opodatkowania w formie karty podatkowej - bez względu na wysokość przychodów. Wysokość uzyskiwanego przychodu w roku podatkowym wywiera skutek w odniesieniu do formy opodatkowania w roku następnym.
Przychodów uzyskanych z działalności wykonywanej samodzielnie nie łączy się z przychodami uzyskanymi z tytułu udziału w spółce. Jeżeli więc podatnik w roku poprzedzającym rok podatkowy prowadził działalność samodzielnie, a także w formie spółki, opłaca w roku podatkowym ryczałt od przychodów ewidencjonowanych:
1) odrębnie z działalności wykonywanej samodzielnie i odrębnie z działalności wykonywanej w formie spółki, gdy spełnia warunek, że w roku poprzedzającym rok podatkowy uzyskał przychody z tej działalności, prowadzonej wyłącznie samodzielnie, w wysokości nie przekraczającej 150.000 euro, lub uzyskał przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie ww. spółki, a suma przychodów wspólników spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 150.000 euro, albo
2) z działalności wykonywanej samodzielnie, gdy spełnia warunek, że w roku poprzedzającym rok podatkowy uzyskał przychody z tej działalności, prowadzonej wyłącznie samodzielnie, w wysokości nie przekraczającej 150.000 euro, a z działalności wykonywanej w formie spółki - gdy spełnia warunek, iż w roku poprzedzającym rok podatkowy uzyskał przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub spółki jawnej osób fizycznych, a suma przychodów wspólników takiej spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 150.000 euro.
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych opłacają również podatnicy, którzy w roku poprzedzającym rok podatkowy prowadzili działalność samodzielnie lub w formie spółki, z której przychody były opodatkowane wyłącznie w formie karty podatkowej, lub za część roku były opodatkowane w formie karty podatkowej i za część roku na ogólnych zasadach, a łączne przychody w roku poprzedzającym rok podatkowy nie przekroczyły kwoty 150.000 euro; w tych przypadkach przychody opodatkowane w formie karty podatkowej oblicza się wyłącznie na podstawie wystawionych faktur lub rachunków. Do podatników tych stosuje się odpowiednio ww. zasady.
Natomiast do podatników rozpoczynających działalność w roku podatkowym, którzy w poprzednim roku podatkowym nie prowadzili działalności, opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych stosuje się od dnia uzyskania pierwszego przychodu.
Za podatnika rozpoczynającego działalność należy uznać takiego, który w poprzednim roku podatkowym nie uzyskał przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. W przypadku nowo utworzonej spółki za rozpoczęcie działalności również uważa się datę uzyskania pierwszego przychodu przez tę spółkę. Obowiązek podatkowy w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych powstaje z dniem uzyskania pierwszego przychodu przez podatnika (spółkę)1. Zasada ta dotyczy jednak wyłącznie podatników, którzy w roku podatkowym rozpoczęli działalność, a nie prowadzili jej w roku poprzedzającym rok podatkowy (w tym tych, którzy działalność zakończyli wcześniej niż w roku poprzedzającym), oraz nowo utworzonych spółek cywilnych. Nie stanowi rozpoczęcia działalności w roku podatkowym:
1) całkowita lub częściowa zmiana branży lub przedmiotu działalności,
2) zmiana umowy spółki lub zmiana wspólnika (tj. gdy umowa spółki nie została rozwiązana).
Kwoty wyrażone w euro przelicza się na walutę polską według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w dniu 1 października roku poprzedzającego rok podatkowy. W 2007 roku obowiązywał limit w postaci równowartości 250.000 euro w kwocie 995.875 zł. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych w 2007 r. mogli więc opłacać podatnicy, którzy w 2006 r. uzyskali przychody z działalności gospodarczej w wysokości nieprzekraczającej 995.875 zł.
UWAGA!!!
OD 2008 ROKU NASTĄPIŁY ISTOTNE ZMIANY. POCZĄWSZY OD TEGO
ROKU LIMIT UPRAWNIAJĄCY DO WYBORU RYCZAŁTU OD PRZYCHODÓW EWIDENCJONOWANYCH ZOSTAŁ ZMNIEJSZONY DO ZALEDWIE 150.000 EURO (W 2008 R. OBOWIĄZYWAŁ LIMIT W KWOCIE 565.200 ZŁ, W 2009 R. - 506.625 ZŁ, ZAŚ W ROKU 2010 R. - 633.420 ZŁ A W 2011 R. - 591.975 ZŁ)
Począwszy od 1 stycznia 2009 r. powrócono do zasady (obowiązującej do końca 2007 r.), iż jeśli podatnik, który rozpoczyna działalność gospodarczą w danym roku podatkowym i wybiera opodatkowanie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, a w ciągu roku przekroczy kwotę limitu uprawniającego do korzystania z ryczałtu, to nie powoduje to zmiany formy opodatkowania. Nawet gdyby podatnik z tego powodu chciał zmienić formę opodatkowania na zasady ogólne, to w ciągu roku podatkowego nie jest to dopuszczalne.
W 2008 r. po przekroczeniu tego limitu podatnicy tracili prawo do ryczałtu ewidencjonowanego od następnego miesiąca po miesiącu, w którym przekroczyli ten limit i zobowiązani byli zaprowadzić właściwe księgi oraz opłacać podatek dochodowy na ogólnych zasadach.
Ta zmiana przepisów zrównuje wymagania stawiane podatnikom rozpoczynającym działalność i ją kontynuującym. Dzięki niej podatnicy zachowują prawo do korzystania z ryczałtu do końca roku podatkowego, bez względu na przychód osiągnięty w trakcie roku. Tym samym w danym roku firma jest zobowiązana prowadzić jedynie ewidencję przychodów, a księga przychodów i rozchodów nie jest konieczna po przekroczeniu pułapu przychodów równego 150.000 euro.
PRZYKŁAD
Podatnik prowadził w 2010 r. działalność jednoosobowo i uzyskał przychód w kwocie 500.000 zł oraz w formie spółki cywilnej, która to spółka uzyskała przychody w kwocie 1.000.000 zł. W jakiej formie może być opodatkowany w 2011 roku?
Z działalności prowadzonej jednoosobowo może być opodatkowany w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, jeśli zdecyduje się na wybór tej formy opodatkowania. Z działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej podatek dochodowy będzie zaś płacił na zasadach ogólnych, gdyż przychód spółki uzyskany w 2010 r. przekroczył równowartość kwoty 150.000 euro.
PRZYKŁAD
Podatnik uzyskał w 2010 r. przychód w kwocie 150.000zł z samodzielnie wykonywanej działalności handlowej. Jednocześnie był udziałowcem spółki cywilnej, która uzyskała w 2010 r. przychód w kwocie 400.000 zł.
W 2011 r. będzie więc opłacał zryczałtowany podatek dochodowy odrębnie od przychodów uzyskanych z działalności wykonywanej samodzielnie i odrębnie od przychodów uzyskanych z tytułu udziału w spółce cywilnej, jeśli wybierze ryczałt. W spółce cywilnej dla celów opodatkowania przychody w odniesieniu do każdego podatnika określone są proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku. W braku przeciwnego dowodu, przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe.
PRZYKŁAD
Podatnik prowadził w 2010 r. działalność usługową, z której uzyskał przychód w kwocie 250.000 zl. Jednocześnie otrzymał przychody ze stosunku pracy.
W 2011 r. będzie mógł płacić zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów z działalności usługowej i podatek dochodowy na ogólnych zasadach od dochodu ze stosunku pracy.
UWAGA!!!
DECYDUJĄCY SIĘ NA OPODATKOWANIE PRZYCHODÓW Z DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ W FORMIE RYCZAŁTU NIE MOGĄ ROZLICZAĆ SIĘ WSPÓLNIE Z MAŁŻONKIEM ANI W SPOSÓB PRZEWIDZIANY DLA OSÓB SAMOTNIE WYCHOWUJĄCYCH DZIECI.
1.2. Wolne zawody
Od 2003 r. ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych mogą być opodatkowane również przychody osiągane przez osoby fizyczne wykonujące niektóre wolne zawody, mieszczące się w definicji wolnego zawodu zawartej w art. 4 ust. 1 pkt 11 ustawy o ryczałcie. Po zmianach z 2004 r. definicja ta stanowi, iż wolny zawód to pozarolniczą działalność gospodarcza wykonywana osobiście przez lekarzy, lekarzy stomatologów, lekarzy weterynarii, techników dentystycznych, felczerów, położne, pielęgniarki, tłumaczy oraz nauczycieli w zakresie świadczenia usług edukacyjnych polegających na udzielaniu lekcji na godziny, jeżeli działalność ta nie jest wykonywana na rzecz osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej albo na rzecz osób fizycznych dla potrzeb prowadzonej przez nie pozarolniczej działalności gospodarczej, z tym że za osobiste wykonywanie wolnego zawodu uważa się wykonywanie działalności bez zatrudniania na podstawie umów o pracę, umów zlecenia, umów o dzieło oraz innych umów o podobnym charakterze, osób, które wykonują czynności związane z istotą danego zawodu. Osoby prowadzące działalność w zakresie wolnych zawodów nie wymienionych wyżej nadal nie mogą płacić podatku w formie ryczałtu (zob. podrozdział 2.3.).
Wstęp
Rozdział I. Kto może skorzystać z opodatkowania ryczałtem?
1. Kto jest uprawniony do wyboru ryczałtu?
1.1. Pozarolnicza działalność gospodarcza
1.2. Wolne zawody
1.3. Najem i umowy podobne
1.4. Zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów osób duchownych
2. Kto nie skorzysta z ryczałtu?
2.1. Wyłączenie osób rozliczających się za pomocą karty podatkowej
2.2. Wyłączenie zwolnionych od podatku dochodowego
2.3. Wyłączenie ze względu na przedmiot działalności
2.4. Wyłączenie akcyzowe
2.5. Wyłączenie ze względu na poprzednią działalność
2.6. Wyłączenie byłych pracowników .
3. Kiedy warto wybrać ryczałt?
3.1. Opłacalność ryczałtu w porównaniu z podatkiem liniowym
3.2. Inne czynniki
3.3. Ryczałt a skala podatkowa PIT
4. Jak wybrać opodatkowanie ryczałtem?
Rozdział II. Wysokość podatku w formie ryczałtu
1. Zwolnienia przedmiotowe
2. Podstawa opodatkowania
2.1. Co obejmuje podstawa opodatkowania?
2.2. Różnice kursowe
2.3. Odliczenia od przychodu
2.4. Podstawa opodatkowania u wspólników i małżonków
3. Stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych
3.1. Wysokość stawek ryczałtu
3.2. Co, jeśli przychody są opodatkowane różnymi stawkami?
4. Zmniejszenia podatku zryczałtowanego
5. Opodatkowanie przychodów ze zbycia nieruchomości i praw majątkowych
5.1. Nieruchomości niemieszkalne
5.2. Odpłatne zbycie nieruchomości mieszkalnych
Rozdział III. Jaką dokumentację muszą prowadzić ryczałtowcy?
1. Wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, ewidencja wyposażenia oraz ewidencja przychodów
1.1. Jak należy prowadzić ewidencję przychodów?
1.2. Jak należy prowadzić wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych
i prawnych?
1.3. Jak należy prowadzić ewidencję wyposażenia?
2. Kiedy należy sporządzić spis z natury?
3. Karty przychodów pracowników
Rozdział IV. Jak należy się rozliczać z ryczałtu?
1. Ryczałt a PIT
2. Okresy rozliczeniowe
3. Zeznanie roczne
4. 1% podatku dla organizacji pożytku publicznego
5. Sprawozdanie o realizacji uznanej metody ustalania ceny transakcyjnej
6. Ułatwienia dla początkujących przedsiębiorców
7. Zawieszenie działalności gospodarczej
USTAWA z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
Tagi: ryczalt w praktyce,